Logistics 1PL, 2PL, 3PL, 4PL, 5PL là gì và ví dụ cụ thể

Các shop bán hàng chắc hẳn thường quan tâm đến lĩnh vực logistics và có thể nghe đến các khái niệm 1PL, 2PL, 3PL, 4PL, 5PL. Đây chính là các hình thức phân cấp logistics trong ngành sản xuất nhập khẩu, hãy cùng GHN tìm hiểu chi tiết 1PL 2PL 3PL 4PL 5PL là gì trong bài viết sau đây để lựa chọn hình thức phù hợp cho hoạt động kinh doanh nhé! 

1. 1PL là gì? - First Party Logistics - Logistics tự cấp

1PL (First Party Logistics) là hình thức mà shop/nhà bán hàng tự quản lý và thực hiện toàn bộ các hoạt động logistics trong chuỗi cung ứng của mình. Nói cách khác, shop sở hữu và vận hành tất cả các tài sản, cơ sở hạ tầng và nhân lực cần thiết để vận chuyển, lưu kho và phân phối hàng hóa. 

Mô hình này thường phù hợp với những shop có quy mô vừa và nhỏ, vận chuyển hàng hóa gọn nhẹ trong phạm vi hẹp, chủ yếu là nội bộ hoặc trong nước. Tuy nhiên, 1PL cũng có thể được áp dụng bởi các công ty/doanh nghiệp có đủ năng lực tài chính và chuyên môn để tự thiết kế và vận hành hệ thống logistics riêng.

Mặc dù vậy, đối với những shop nhỏ thiếu quy mô, kinh nghiệm, trình độ quản lý và nhân lực thì việc triển khai 1PL có thể gặp nhiều khó khăn, kém hiệu quả, tiềm ẩn rủi ro và phát sinh chi phí lớn.

1PL là mô hình logistics mà shop tự quản lý và thực hiện toàn bộ hoạt động từ vận chuyển, lưu kho đến vận chuyển hàng hóa, bằng chính nguồn lực của mình. 

Ví dụ: Nông trại trái cây tươi A trồng nhiều loại hoa quả như xoài, cam, bưởi. Họ tự đầu tư xe tải nhỏ để vận chuyển hoa quả từ vườn đến chợ đầu mối hoặc các cửa hàng bán lẻ trong thành phố. Tất cả các hoạt động từ thu hoạch, đóng gói, vận chuyển đều do nhân viên của nông trại đảm nhiệm.

Xem thêm: Tìm hiểu Inbound Logistics là gì?

2. 2PL - Second Party Logistics - Cung cấp dịch vụ Logistics bên thứ hai

Dịch vụ logistics 2PL là khi nhà bán hàng thuê một công ty khác để đảm nhiệm một phần cụ thể trong chuỗi cung ứng của mình. Thay vì tự mình quản lý toàn bộ quá trình vận chuyển, chủ shop sẽ hợp tác với một công ty 2PL chuyên phụ trách một hoặc một số hoạt động logistics như vận tải (đường bộ, đường biển,...), kho vận (lưu trữ và quản lý hàng hóa), thủ tục hải quan (xử lý các thủ tục xuất nhập khẩu) và thanh toán (quản lý các khoản chi phí vận chuyển). Các công ty 2PL thường có chuyên môn và phương tiện vận tải chuyên dụng (ví dụ: xe tải, kho bãi) để thực hiện hiệu quả các dịch vụ này. 

Ví dụ: Shop kinh doanh muốn lựa một chọn đơn vị vận chuyển để đảm nhiệm khâu giao hàng nhằm giảm thiểu thời gian, chi phí cũng như các rủi ro khác. Sau thời gian tìm hiểu, shop đã lựa chọn dịch vụ Giao Hàng Nhanh, đây là một trong những đơn vị vận chuyển uy tín, đã và đang đồng hành cùng hàng ngàn shop online/offline lớn, nhỏ. Đơn vị nhận được sự tín nhiệm của các nhà bán hàng bởi hoàn thành tốt nhiệm vụ vận chuyển trong ‘mắt xích’ 2PL logistics với nhiều ưu điểm nổi bật như:  

• Dịch vụ kho bãi và xử lý đơn hàng chuyên nghiệp: GHN cung cấp dịch vụ 2PL toàn diện, bao gồm xuất nhập kho, xử lý đơn hàng theo yêu cầu, đóng gói và giao hàng tận nơi.
• Công nghệ quản lý kho GHN hiện đại: Đơn vị ứng dụng các công nghệ hiện đại với hệ thống quản lý thông minh trực tuyến 24/7 giúp bạn giám sát quá trình xử lý từ lấy hàng, đóng gói, và theo dõi đơn hàng GHN. Kết hợp với ứng dụng AI tối ưu hóa không gian lưu trữ, sắp xếp hàng hóa khoa học và kiểm soát tồn kho chính xác; đồng thời đề xuất lộ trình di chuyển ngắn nhất. Từ đó đảm bảo các hoạt động giao nhận, lưu trữ diễn ra hiệu quả, an toàn và tiết kiệm chi phí tối đa.
• Dịch vụ lấy hàng tận nơi và vận chuyển nhanh chóng: GHN hỗ trợ lấy hàng tận nơi và cam kết thời gian giao hàng nhanh chóng với các đơn hàng online (trong 24 giờ nội thành, giao nhanh X2 trong ngày, 1 - 2 ngày Hà Nội - Sài Gòn) cùng với cước phí Giao Hàng Nhanh siêu tiết kiệm (chỉ từ 15.5K/đơn).

Với hệ thống kho bãi rộng lớn, mạng lưới vận tải phủ khắp 34 tỉnh thành và quy trình vận hành chuyên nghiệp, GHN sẵn sàng đáp ứng mọi nhu cầu vận chuyển, kể cả trong mùa cao điểm.

Không chỉ vậy, Giao Hàng Nhanh cung cấp dịch vụ Giao Hàng Doanh Nghiệp giúp chủ shop thuận tiện đưa các đơn đòi hỏi bảo mật cao (thư từ, tài liệu,...) đến người nhận nhanh chóng, an toàn và không thu hộ COD. Hơn nữa, dịch vụ này đảm bảo cước phí hợp lý, đi kèm nhiều quyền lợi tốt về chính sách bồi thường, giao lại,...

>> Nâng tầm dịch vụ giao nhận, tối ưu chi phí vận chuyển với Giao Hàng Nhanh TẠI ĐÂY!

3. 3PL - Third Party Logistics - Cung cấp dịch vụ Logistics bên thứ ba

Đối với dịch vụ logistics 3PL (Third Party Logistics), chủ shop sẽ thuê một công ty chuyên nghiệp để quản lý toàn bộ hoặc một số hoạt động logistics như khai báo hải quan, vận chuyển, bốc dỡ, xử lý chứng từ. Trong khi 2PL chỉ tập trung vào một công đoạn cụ thể trong chuỗi cung ứng (ví dụ: vận tải), 3PL lại bao quát một chuỗi xử lý hàng hóa, kết nối các hoạt động với nhau một cách liền mạch. Các công ty 3PL thường sở hữu mạng lưới vận tải đa dạng, kết hợp cả đường bộ, đường biển và đường hàng không, cùng mối quan hệ chặt chẽ với các đối tác vận tải khác để đáp ứng tối đa nhu cầu của khách hàng. 

Ví dụ: Nông trại Trái cây tươi A thuê một công ty 3PL để quản lý chuỗi cung ứng gồm việc đóng gói, bảo quản, sau đó giao hàng đến các cửa hàng bán lẻ trên toàn quốc. 

Mô hình 3PL giúp nhà bán hàng tiết kiệm thời gian và chi phí, tối ưu hóa quy trình logistics, nâng cao hiệu quả hoạt động và mở rộng quy mô kinh doanh. 

4. 4PL - Fourth Party Logistics - Logistics chuỗi phân phối

4PL là mô hình logistics được phát triển dựa trên nền tảng 3PL, nhưng ở cấp độ quản lý và tối ưu hóa cao hơn. Ví dụ về công ty 4PL không chỉ thực hiện các hoạt động logistics như quản lý nguồn lực, điều phối vận tải, mà còn đóng vai trò tư vấn kế hoạch, giúp các shop thiết kế và quản lý toàn bộ chuỗi cung ứng một cách hiệu quả. 

Về cơ bản, 4PL chịu trách nhiệm điều phối và giám sát toàn bộ quy trình logistics, từ khâu mua nguyên vật liệu, sản xuất, đến phân phối sản phẩm. Họ sẽ phân tích dữ liệu, đánh giá hiệu quả hoạt động, và đề xuất các giải pháp cải tiến để tối ưu hóa chuỗi cung ứng, giúp shop giảm chi phí, nâng cao năng suất và tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Ví dụ về 4PL: Nông trại trái cây tươi A thuê 1 công ty cung cấp dịch vụ logistics gồm tư vấn, thiết kế chuỗi cung ứng (4PL), lập kế hoạch bán trái cây và nguồn giống cây, các sản phẩm chăm sóc cây. Khi có đơn hàng, các 3PL trong hệ thống 4PL sẽ sắp xếp vận chuyển từ vườn đến khách hàng. 

Xem thêm: Tổng hợp các phương thức vận chuyển phù hợp cho shop

Mô hình 4PL đáp ứng toàn diện chuỗi cung ứng của shop từ việc lên kế hoạch bán hàng, đóng gói, bảo quản, vận chuyển. 

5. 5PL - Fifth Party Logistics - Logistics bên thứ năm

Để khắc phục các nhược điểm của 1PL 2PL 3PL 4PL Logistics, 5PL là mô hình tiên tiến nhất hiện nay, đặc biệt phù hợp với lĩnh vực Thương mại điện tử. Mô hình này kết nối các nhà cung cấp 3PL, 4PL và các đơn vị vận tải khác nhau thông qua một hệ thống công nghệ thông tin thống nhất gồm Hệ thống quản lý đơn hàng (OMS), Hệ thống quản lý kho hàng (WMS) và Hệ thống quản lý vận tải (TMS). Các hệ thống này liên kết chặt chẽ với nhau, giúp 5PL phân tích, đánh giá và tối ưu hóa toàn bộ chuỗi cung ứng, từ đó giảm chi phí, tăng hiệu quả và nâng cao trải nghiệm khách hàng. 

5PL là giải pháp phù hợp cho những shop bán hàng vừa và nhỏ bởi mô hình này có thể dễ dàng tích hợp hệ thống quản lý khi vận hành hệ thống chuyên nghiệp. 

Ví dụ: Nông trại trái cây tươi A bán hàng trên các sàn thương mại điện tử như Shopee, Lazada,... Các sàn này chính là những doanh nghiệp cung cấp dịch vụ 5PL. 

5PL là dịch vụ logistics cho thị trường thương mại điện tử, nơi các nhà cung cấp 3PL và 4PL được kết hợp để quản lý toàn bộ chuỗi cung ứng trên nền tảng trực tuyến.

6. So sánh 1PL 2PL 3PL 4PL 5PL Logistics

Bên dưới là bảng tổng hợp thông tin so sánh các hình thức Logistics 1PL 2PL 3PL 4PL 5PL cho shop tham khảo thêm:

7. Cách chọn mô hình logistics phù hợp

Chủ shop có thể dựa trên 3 tiêu chí cơ bản gồm quy mô, ngành hàng và mục tiêu phát triển để chọn mô hình Logistics thích hợp. Cụ thể:

• Quy mô doanh nghiệp: Mô hình 1PL, 2PL hoặc 5PL là lựa chọn tối ưu cho shop nhỏ vì có thể tiết kiệm chi phí đầu tư hạ tầng ban đầu. Trong khi đó, doanh nghiệp quy mô vừa và lớn nên chuyển sang mô hình 3PL hoặc 4PL để quản lý chuỗi cung ứng toàn diện, chuyên nghiệp.
• Ngành hàng kinh doanh: Đối với mặt hàng phổ thông như quần áo hay mỹ phẩm, chủ shop ưu tiên mô hình 2PL hoặc 5PL để tối giản quy trình xử lý và đẩy nhanh tốc độ giao hàng. Ngược lại, ngành hàng đặc thù đòi hỏi tiêu chuẩn bảo quản khắt khe như thực phẩm tươi sống thường cần sự hỗ trợ mô hình 1PL hoặc 3PL chuyên nghiệp.
• Mục tiêu phát triển trong tương lai: Nếu mục tiêu trước mắt của shop là tối ưu chi phí ngắn hạn và chủ động tại thị trường nội địa, các mô hình tự vận hành như 1PL và 2PL là giải pháp phù hợp. Tuy nhiên, nếu doanh nghiệp định hướng mở rộng thị trường toàn quốc, chuyển đổi sang mô hình công nghệ cao như 3PL và 5PL vô cùng cần thiết.

Bài viết trên đã chia sẻ đến bạn về 5 hình thức logistics 1PL, 2PL, 3PL, 4PL, 5PL phổ biến nhất hiện nay, hy vọng shop có thể chọn được mô hình phù hợp để đạt được doanh thu mong muốn. Đừng quên Giao Hàng Nhanh luôn sẵn sàng đồng hành cùng shop trên hành trình chinh phục khách hàng với dịch vụ vận chuyển nhanh chóng, tiện lợi và đáng tin cậy!

Các chủ đề liên quan:

• Phương châm và tiêu chí đánh giá Logistics xanh
• Logistics ngược có bao nhiêu loại?
• Outbound Logistics là gì?

1. EMO Trans. A Guide to 1PL, 2PL, 3PL, 4PL, 5PL, 6PL, and 7PL Logistics Models. https://www.emotrans-global.com/blog/party-logistics-guide (đã truy cập 10 06 2026)
2. Freight Connections. 1PL, 2PL, 3PL, 4PL, 5PL: Logistics Models Compared. https://dhl-freight-connections.com/en/business/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-models-compared (đã truy cập 10 06 2026)